LAMENTO
DE' VILLANI
fatto da loro l'anno ch'andò il bando,
che si portassero tutti i schioppi
alla monitione
Lamento de' villani
Po' far la zuoba, oh sì, ch quest'è bella,
Oh vet ch'ades la va de lesin,
T'par a ti che la sia una bagatella?
Ch'a venia più a far, nu cuntadin?
Che l'è andà al band, cha purtèn a Blogna
Tut i schiop da rosa e d'azzarin
Es ni è cirot, chal bsogna
Purtari tuta la mulition,
S'a n'vlen far al col dla cicogna.
A purtaren mo' in spalla un pertegon,
E quand a fren a treb, o in s'una festa,
Al busognarà cha stema in tun canton,
Al sangu de mi, ch l'è ben asna questa,
E sat sa haven spes di quattrinez,
Ch z'han cavà l'nus dint'a cesta.
Hosù là pur, purtemij in palez,
Cha n'caschema in la cundanason,
E cha n'fen sunar al campanez.
A n'pren più andar dop un machion
Aspttar quest e quel con l'archibus,
E fari far li prest al perlindon.
An' pren mo' più andar, com a ierin aus,
De zà, de là, per tut sti chmiun,
Inspravend quest e quel per tut i bus,
Che valrà più i nuostr ragazzun,
Chi eran qusì brev, i n' valran ngotta,
Che l'è mo' finì i piasir a un a un.
L'iera del bot, quand andievn in frotta
Cha stimavan tant i zittadin
Quant s'fa una livra de rcotta.
Ch'ades al tuccarà a nu puvrin
A dar al canm che con un mattarel
Iz faran tirar fin al pustrin.
O po far damn, quest'è al gran burdel,
A esser priv d'quij vsuij,
Chiz'fievan rspettar a quest e quel.
A n'srevn andà dscost un mij,
Senz aal nostr schiuppet, ins' la spalla,
Ch'ades mo' a parèn tant cunij.
A sangu cha n'dig dla nostra cavalla,
Cha n'pren più far i murusot,
Né cumparir in luog und s'balla,
Chal se vedea del bot sti zuvenot
Al fest andar in ruga tut armà,
Chi i havrian fat pora al tarramot.
Havean sempr le rod caregà,
E al can in sal fugon per star segur
E in le bisach, del bal aramà.
E sal s'appresintava di rumur,
Hevean sempr la man al scattarel,
E chel che nel a sievn andar al bur.
E con i bia penun in tal capel
E i bia lighez con le franz intorn,
Az fievn arspttar a quest e quel,
Az cavavn qusì l'busch d'atorn,
Ch'ades al prè vgnir un, e darzen una
Tra la tieza e 'l purzil, o dop al forn.
Hosù, dapo ch'al vol qusì la fortuna,
Al bsogna ubidir i supriur,
Chal n'se po' pugnar contra la luna.
E nu, che sten in l'cha chal iè le mur
De terra tut rot e squadernà,
An sren dal zert più segur.
Ben chal dis la crida, chi han mandà
Chal se possa cunzar la serpentina,
Mo' chel ch nella corda s'è amurtà.
Mo' a so posta, s'haven sta disciplina,
Al l'ha nè più, ne manch i zittadin,
Segond che per tut al se busina.
Mo' lor i van, chi parin paladin,
A caval con la lanza, e l'armadura,
Cha n'psen mo' far cusì nu contadin.
Oh dund'è andà la nostra gran bravura,
Oh dund'è andò al nostr valiment,
Cha n'savevan zà ch'fus paura.
A crez, ch'az dspraren pruoprianament,
A chgnir arnunciar a la rason
Quel rod, cha tgnievn sì lusent.
Oh tuò mo' ti dla robba dal patron,
Sgraffigna mo' per cumprar un bel schiop,
Tuo' mo' una roda, ch'apa un buon arcon.
Mo' la z'aggrieva ben un poc trop,
Haver spes i quattrin, e sgrafgnar
E po purtarij a Blogna de galop.
A parerem mo pulzun despnà,
Inienz che st'usenza torna più,
A n'havren vuoia più d'una mnà.
A parerem mo' pulzun despnà
Inienz che st'usenza torna più,
A n'haren vuoia più d'una mnà.
Al turnarà mo' le balestr su,
Es chminzaren a tirar di pulzun,
A chmod zà se suleva usar tra nu,
Al darà fuora l'pich e i spuntun,
E spid, e ronch, e targ, e partsan,
E quij struminet ch n's' usavin più.
E chminzaren a far del panzan,
Cun dir, stà in dria, stai ti, at darò
Es n'zepetnaren mo' più le lan.
Mo con un schiop st'vgniv dal sì al no,
Ti psiv cazzar un passarin in sen,
E andar po' via a far al fat to.
Oh, dsen un puchtin cmod a faren
Se pr sort i bandì ze vienen a chè,
Con che maniera az dfindaren?
Ugnon sin fuzrà, ch'in zà, ch'in lè,
Ch lor haràn i schiuop, e nu ngotta,
Es se faran patrun d'zo chi è.
As busgnarà ch'az tulan de sotta
Senza star a zercar se l'ha linzua,
Sa n'vlen purtar la testa rotta.
Sal ie parerà it turàn i bua,
L'vach, i brich, le piegor, e i muntun,
Al ces, la fava, al furment e i fasua.
Oh, vet cha faren mo più i pavun,
Con i bia schiuop in spalla intarsiè,
E con 'l bel chiev, e i bia curdun.
Andaren mo pr i chemp e pr i fussè,
A testa bassa, an farèn più i tascher,
Chmod a sulevan far tra le brighè?
Cha in sulivin purtar sotta a i taber
D'quij de disdor unz e di più curt,
E in le bisech e in la chessa dal cher.
Oh, fortuna crudel, a so t'z'ascurt
Ades i dient, a so t'z'tua la forza
A so t'z' sgavagn, a so t'z'urt.
Quant in sarà ch livaràn la scorza
A i mattar con l'brez, e con l'spal,
Es ni valrà più ch nsun se storza.
L'è mo andà pr nu gli och al bal,
Al busogna de quest haver patientia,
Chal n'accad qui a saverla a pia e a cava,
A sen mo nad sotta l'insulzientia,
Al n'uccor mo a dir qui barba a la zeia,
Che l'è sta questa trop alta sintientia.
Al sangu di tuoz, ch l'è una brutta veia,
Cosa vuliv cha fan mo più d'fuora,
Andaren mo a sedar in t'la rveia,
Za chal vol qusì la fortuna traditora.
IL FINE